Hispaniae Descriptio

En la XIIa kanto de la Paradizo, okaze de la renkonto de Dante kaj Beatrice kun la saĝaj beataj spiritoj de la ĉielo de la Suno, ni trovas longan kaj pasian panegiron de Sankta Dominiko el Guzman eldirata de la granda franciskano  Bonaventura da Bagnoregio. Ĉi tie Dante rememoras la hispanan vilaĝeton kie naskiĝis Sankta Dominiko: Caleruega, eta komunumo en la ĉirkaŭaĵoj de Burgos, kies nomon la Poeto italigas per Calaroga. Por pli bone difini ĝian lokigon, Dante disdetaliĝas mallonge per geografia priskribo de tiu vilaĝeto, lokita en tiu parto de la ibera duoninsulo kie leviĝas Zefiro, printempa vento kiu vekas la tuteŭropan vegetalaron, ne malproksime de la atlantika marbordo, malantaŭ kies ondoj la suno subiras post sia longa vojaĝo tra la tago.

Dante precizigas ankaŭ ke Caleruega troviĝas en la teritorio estrata de la Kastilia reĝo, sur kies blazonŝildo aperas du kasteloj kaj du leonoj: ĉe la maldekstra flanko de la ŝildo la leono submetiĝas  al kastelo, dum ĉe la dekstra la kastelo estas submetata al la besto.

Ĉi sube oni transskribas la koncernajn versojn (Paradizo, XII, 46-57) en la originalo de Danto kaj en la hispana traduko de Ángel Crespo. Sube videblas la bildo de la ŝildo de la Kastilia reĝo.

In quella parte ove surge ad aprire
Zefiro dolce le novelle fronde
di che si vede Europa rivestire,
non molto lungi al percuoter de l’onde
dietro a le quali, per la lunga foga,
lo sol talvolta ad ogne uom si nasconde,
siede la fortunata Calaroga
sotto la protezion del grande scudo
in che soggiace il leone e soggioga:
dentro vi nacque l’amoroso drudo
de la fede cristiana, il santo atleta
benigno a’ suoi e a’ nemici crudo; 

Y donde se alza el céfiro que, blando,
hace abrirse y crecer las nuevas frondas
con las que Europa vase engalanando,
no muy lejos del golpe de las ondas
a las que el sol, tras larga fuga, llega
y esconde en ellas sus guedejas blondas,
se encuentra la dichosa Caleruega
bajo la protección del gran escudo
en que el mismo león manda y se pliega.
Nació allí el que se ató con fuerte nudo
de amor al cristianismo, el santo atleta
dulce a los suyos y al contrario crudo.

Kai jen kiel la samajn versojn tradukis al esperanto Enrico Dondi:

Kie Zefir’ leviĝas kaj burĝonojn
igas malfermi ĉe la freŝa frondo
vestanta la eŭropajn regionojn,
ne malproksime de la puŝ’ de l’ ondo,
kie la sunon foje oni vidas
post longa vojo kaŝi sin de l’ mondo,
la bonfortuna Calaruega sidas,
kiun la granda ŝildo, kun leono
en supra kaj malsupra kadr’, egidas;
naskiĝis ĉi la ama ĉampiono
de la kristana fido, la atleto
milda al pio, kruda al malbono.

–